کمال تبریزی: امیدوارم پروندهسازی برای هنرمندان تمام شود
به گزارش خبرآنلاین روزنامه اعتماد با کمال تبریزی کارگردان قدیمی و شناخته شده سینما که عضو«شورای پروانه نمایش فیلم» است گفتوگویی انجام داده و نظر او را درباره این رفتار جویا شده است.
این مصاحبه را می خوانید:
اگر موافق باشید بحث را از شرایط امروز سینما شروع کنیم، بعضی کارشناسان معتقدند سینمای پس از جنگ، سینمای قبل از جنگ نیست، شما چه تحلیلی دارید؟
جنگ بر همه اجزای یک جامعه تاثیرگذار است، اثرات جنگ فقط نابودی اقتصاد نیست، جنگ نگاه و تفکرات آحاد جامعه را تغییر میدهد، دامنه این تغییرات از ناامیدی تا اوج ایمان به حقیقت زندگی متغیر است، بنابراین بسته به آداب و رسوم زندگی مردمان هر خطه اثرات جنگ به اشکال مختلف ظهور و بروز پیدا میکند. این تاثیرات آنی و در فاصله کوتاهی بر رفتار جوامع موثر است هر چند که حاوی آثار دراز مدت هم هست. به این ترتیب نگاه مخاطب سینما و سلیقه و علائق آن تغییر نسبتا ناگهانی دارد در صورتی که تطابق سوژهها و ایدههای سینمایی نیاز به زمان کافی دارد و از این بابت، تا مدتی از حرکات متغیر اجتماعی باز میماند تا زمانیکه دوباره با تحلیل رفتارهای تثبیت شده، داستانهای بهروز شده و جذاب روایت کند در عین حالی که تعابیر و تفاسیر تألیفی را نیز در خود داشته باشد. معمولا آثاری که بلافاصله بعد از جنگ تولید میشوند تا حد زیادی شعارگونه و در حد تحریک مقطعی احساسات است.
جامعه بعد از جنگ با تغییرات گسترده مواجه شده و در شرایط فعلی روایتی که سینما ارائه میدهد عقبتر از جامعه است.آیا چنین موضوعی باعث از دست رفتن وجاهت سینما نمیشود؟ حال آنکه در قدیم نسل کارگردانانی چون شما قصههایی تعریف میکردند که همسو با مسایل روز جامعه و بسیار پیشرو بود. موافقید؟
همانطور که اشاره کردم جنگ باعث تغییرات گسترده در همه سطوح میشود چه اینکه در مورد ایران و سرزمین ما تاثیراتی را شاهدیم که قبلا قابل تصور نبود! در کنار هم قرار گرفتن آحاد مختلف جامعه با نگرش و سبک زندگیهای متفاوت، رخدادی است که از نتایج مثبت دفاع سرزمینی و اشتراک در وطنپرستی است. از این رو همگان به ویژه نهادهای حکومتی به این درک جدید رسیده باشند که باید چتر حکمرانی شامل همه ایرانیان با هر نوع سلیقه و روش زندگی باشد.
با این تحول در نگاه به اجتماع نه تنها در سینما بلکه در تلویزیون به اصطلاح ملی، هم باید شاهد تغییرات جدی در برنامهسازی و تولید سریال باشیم. لذا با این تغییرات ضروری است که سینما دوباره به هویت و علت وجودی خود در ارتباط با مخاطبان متنوع بازگردد. توجهای که این روزها به موضوع حذف پروانه ساخت از دایره کنترل و محدودیت موضوعات از سوی دولت میشود از همین ضرورت و نیاز سرچشمه میگیرد. بنابراین بخش مهمی از عقبماندگی فرهنگی سینما مربوط به شرایط و ممنوعیتهای کهنه و قدیمی است.
جالب است در شرایط فعلی حتی مسوولان هم تفاوتها را لمس میکنند و تغییر در ساختار را علاقهمندند و اکران فیلم «تهران کنارت» یا سال گذشته نمایش فیلمهایی نظیر «پیر پسر»،« زن و بچه» این را ثابت کرد ولی حواشی اخیر فیلم« تهران کنارت» نشان داد انگار یک عده مانع میشوند.ارزیابی شما چیست؟
متاسفانه کماکان عده معدودی بهرغم تحولات جدی در دوران نبرد رمضان و آشکار شدن قضاوتهای ناعادلانه در خصوص اشخاص و وقایع گذشته، باز هم اصرار عجیبی بر قانونشکنی و تکیه بر روشهای قدیمی جهت رسیدن به تمایلات شخصی منحصر به خود دارند!
روشی که برای ممانعت از اکران مارمولک بهرغم داشتن پروانه نمایش به کار گرفتند و بعدها به خطای خود اعتراف کردند، حالا با فراموشی رفتار خود در گذشته مجددا همان روش را برای تهران کنارت تکرار میکنند! قانون کشور صراحتا تاکید میکند که فیلمهای دارای پروانه نمایش مجاز به اکران در همه سینماهای کشور هستند و کسانی که در برابر اجرای قانون مقاومت میکنند قطعا باعث دلسردی جامعه هنری و ترویج قانونشکنی و اصرار بر عدم استقرار سنگ روی سنگ میشوند. تشخیص اعضای محترم و متخصص شورای پروانه نمایش طبیعتا ارجح بر قضاوت دیگران و فصلالخطاب هرگونه اظهارنظر و سلیقه شخصی است. متاسفانه قضاوتهای کهنه و عقبمانده از جامعه برای درک خطای خویش و اشتباه محاسباتی، همواره نیازمند گذشت زمان بوده است که بالطبع نوشدارو بعد مرگ سهراب خواهد بود.
با اینکه در شعارها از همدلی بین مردم صحبت میشود ولی عملا بعد از جنگ به چنین شعارهایی عمل نمیشود.
متاسفانه این رفتار مهمترین دلیل از دست رفتن سرمایههای اجتماعی است و کشور را در مواجهه با رسانههای بیگانه ضعیف و حمایت یکپارچه ملت را شکننده و دچار اختلال میکند. کیست که نداند این گونه روشها آفت بزرگ کشورداری و انسجام ملی است.
در جریان حواشی فیلم «تهران کنارت» هم برای صاحبان فیلم پروندهسازی شد و هم رییس سازمان سینمایی احضار شد .
امیدوارم لااقل از این به بعد دیگر شاهد پروندهسازی برای هنرمندان نباشیم و سوءتفاهمات را از طریق گفتوگو حل کنیم. شخصا حضور ریاست محترم سازمان سینمایی را در قوه قضاییه به فال نیک میگیرم و همواره در شورا هم بر این عقیده بودهام که تعامل و گفتوگوی حضوری با سازندگان و عوامل اصلی فیلمها منجر به روشهای اصلاحی موثر و اقناع متقابل میشود. مشکلات بزرگ و کوچک این مملکت از مسیر گفتوگو و تفاهم حل شدنی است به شرطی که توأم با صداقت باشد.
نکته مهمی که باید اشاره کرد فیلم «تهرانکنارت» یا سریال«بیعاطفه » ساخته جدید شما در شبکه نمایش خانگی، درباره دیدگاه نسل زد است و اثر باید هیجان داشته باشد. حذفیات و سانسور عملا به شاکله فیلم ضربه میزند.
خوشبختانه باید اعتراف کنم که سریال «بی عاطفه» با کمترین اصلاحات در ساترا مواجه شد و فقط یک مورد اصلاحیه درباره ازدواج سفید نسل امروز تحمیل شد که تا حدودی به مفهوم مورد نظر ما لطمه زد.
نسل جدید ویژگیهای متفاوتی دارند که برای نسل گذشته غیر قابل درک است ولی در سریال بیعاطفه به این موضوع خوب پرداخت شده، انگار با جوانها زیاد هم صحبت هستید؟
طبیعتا فیلمسازان نسل ما به دلیل تغییرات قابل توجهی که نسلهای بعد از ما به خصوص جوانان و نوجوانان دارند، نیازمند آشنایی و ارتباط نزدیک با آنان هستیم، به شرطی که نگاه و اعتقادشان را تخطئه نکنیم و سعی در تفاهم و درک متقابل داشته باشیم. نسل امروز و آینده این سرزمین رویاهای تازه و متفاوتی برای دنیای خود دارند و مسیری را در پیش گرفتهاند که با روشهای برقراری ارتباط ما فرقهای اساسی دارند. شناخت روشهای نوین و فهم متفاوت جهان هستی از دریچه نگاه نسل آتی امکانپذیر خواهد بود . سینمای ما باید همراه این نگاه پوستاندازی کند و از قواعد امروزی پیروی کند، یک مقایسه ساده میان جوانی ما و جوانان امروز، تفاوت عمیقی را آشکار میکند. از نوع پوشش بگیرید تا نوع گفتوگو و به کار گرفتن اصطلاحات رمزآلود که زاییده شرایط زیست آنان شده است. ما در برقراری ارتباط، راه و روشهای اشتباه را به کار گرفتهایم و وقت آن رسیده که مسیرهای تازه ارتباطی را تجربه کنیم. مسیرهایی که علاوه بر جذب مخاطب متغیر و پر سرعت امروز، به نوعی خود ما را نیز به وجد آورد.
17302