به گزار ش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از مهر،  نشست صمیمانه مجدالدین معلمی، مدیرعامل انتشارات امیرکبیر، به مناسبت نمایشگاه مجازی کتاب، صبح شنبه ۲۶ اردیبهشت‌ماه در محل این انتشارات برگزار شد. در این نشست، او درباره وضعیت صنعت نشر، فروش کتاب، چالش‌های ساختاری، سیاست‌های فرهنگی، عملکرد انتشارات امیرکبیر و برنامه‌های آینده این مجموعه توضیحاتی ارائه داد.

مجدالدین معلمی در ابتدای سخنان خود فضای فعلی نشر را «میان بیم و امید» توصیف کرد و گفت: ناشران در شرایطی فعالیت می‌کنند که از یک‌سو تحت فشارهای اقتصادی و شوک‌های جنگی قرار دارند و از سوی دیگر همچنان نسبت به آینده این صنعت امیدوارند.

وی با اشاره به تأثیر رخدادهای اخیر از جمله جنگ بر بازار کتاب افزود: این تحولات موجب افت مقطعی در بازار شده و حتی اسفندماه که معمولاً اوج خرید کتاب در سال است، با کاهش فروش مواجه شده است.

او ادامه داد: با این حال، بازار کتاب در فروردین و به‌ویژه اردیبهشت امسال روند بهتری داشته و میزان مراجعه مخاطبان افزایش یافته است؛ به‌طوری‌که فروش انتشارات امیرکبیر در اردیبهشت نسبت به سال گذشته تقریباً دو برابر شده است.

معلمی گفت: در این میان، کتاب‌های حوزه دفاع مقدس و آثار مرتبط با رهبری بیشترین میزان استقبال را داشته‌اند.

وی در تحلیل دلایل این رشد افزود: بخشی از افزایش فروش ناشی از فضای هیجانی جامعه و بخشی دیگر مربوط به محدودیت‌های ارتباطی و اختلال در اینترنت بوده و باید این عوامل در کنار هم دیده شوند.

نمایشگاه کتاب و چالش‌های سیاست‌گذاری در حوزه نشر

مدیرعامل انتشارات امیرکبیر با انتقاد از وضعیت برگزاری نمایشگاه کتاب اظهار کرد: برای ناشران، نمایشگاه کتاب مهم‌ترین فرصت عرضه مستقیم کتاب است، اما شیوه برگزاری آن در سال جاری با ابهاماتی همراه بوده است.

او نمایشگاه کتاب را «بهار فرهنگ کشور» دانست و گفت: این رویداد علاوه بر نقش اقتصادی، کارکرد فرهنگی و اجتماعی مهمی در ارتباط میان ناشر و مخاطب دارد.

معلمی با اشاره به نبود شفافیت در تصمیم‌گیری‌ها افزود: برای ناشران روشن نیست چرا برخی نهادها مانند کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و باغ کتاب امکان برگزاری حضوری رویدادهای فرهنگی را دارند اما درباره نمایشگاه کتاب تصمیم متفاوتی اتخاذ می‌شود. همچنین موضوعاتی مانند بن کتاب و سازوکارهای حمایتی نیز به‌طور کامل برای ناشران توضیح داده نشده است.

وی همچنین با اشاره به عملکرد وزارت فرهنگ گفت: وزارت فرهنگ تقریباً با تفاوتی اندک دو ماه تعطیل بود، در حالی که فصل اصلی چاپ و انتشار برای ناشران اسفند و فروردین است. از سوی دیگر، خود وزارت فرهنگ نیز تحت فشار اعلام وصول آثار قرار دارد.

عملکرد انتشارات امیرکبیر و برنامه‌های توسعه‌ای

معلمی در ادامه به عملکرد این انتشارات اشاره کرد و گفت: امیرکبیر در سال گذشته موفق به انتشار ۷۱۱ عنوان کتاب شده و برنامه‌ریزی امسال انتشار روزانه سه عنوان کتاب در روزهای کاری است.

او افزود: در بخش کودک و نوجوان (انتشارات شکوفه) ۲۰۶ عنوان و در بخش بزرگسال ۵۰۵ عنوان کتاب منتشر شده است.

مدیرعامل انتشارات امیرکبیر با تأکید بر توجه ویژه به حوزه کودک و نوجوان گفت: این بخش یکی از محورهای اصلی توسعه این مجموعه است. او همچنین از برگزاری جشن پنج‌میلیونی شدن مجموعه «قصه‌های خوب برای بچه‌های خوب» خبر داد و آن را یکی از مهم‌ترین دستاوردهای این ناشر عنوان کرد.

چالش‌های صنعت نشر؛ کپی‌رایت، اقتصاد کتاب و بازنشر آثار کلاسیک

معلمی در بخش دیگری از سخنان خود یکی از مشکلات اساسی صنعت نشر را نبود قانون مؤثر کپی‌رایت دانست و گفت: سرقت آثار و نبود سازوکار حقوقی مشخص برای پیگیری آن از چالش‌های جدی ناشران است.

او درباره وضعیت اقتصادی نشر نیز توضیح داد: افزایش قیمت کتاب به‌گونه‌ای نبوده که مانع خرید مخاطب شود و بازار همچنان سه گروه اصلی مخاطب را پوشش می‌دهد.

وی در ادامه به انتشار مجدد آثار نادر ابراهیمی اشاره کرد و گفت: برخی از آثار این نویسنده که پیش‌تر تنها به عنوان نمونه فقط در سال۵۸ یک‌بار منتشر شده بودند، اکنون دوباره در چرخه نشر قرار گرفته‌اند. همچنین بازنشر مجموعه‌های کلاسیک و ایران‌شناسی با طراحی جدید و قالبی مناسب‌تر برای مخاطب در دستور کار قرار دارد.

او با اشاره به سابقه ۷۶ ساله انتشارات امیرکبیر گفت: ساختار صنعت نشر تغییر کرده و در حالی که در گذشته تیراژ بالا و تعداد عناوین کمتر بود، امروز تعداد عناوین افزایش یافته و تیراژ هر کتاب کاهش پیدا کرده است؛ موضوعی که ناشران را به سمت بازتعریف مدل‌های تولید و توزیع سوق داده است.

مجدالدین معلمی در پاسخ به پرسش خبرنگار مهر درباره شعار تکراری نمایشگاه مجازی کتاب با عنوان «بخوانیم برای ایران» و انتقاد مطرح‌شده نسبت به عدم نوآوری در انتخاب شعار، گفت: به نظر من این رویداد با نوعی شتاب‌زدگی برگزار شده و فرصت کافی برای طراحی ایده‌های تازه، شعارهای جدید و نگاه‌های خلاقانه‌تر در آن وجود نداشته است.

وی افزود: به همین دلیل، برگزارکنندگان ناچار شده‌اند به همان قالب‌ها و الگوهای پیشین بسنده کنند و تغییر محسوسی در شکل و محتوای رویداد ایجاد نشود.

معلمی در عین حال تأکید کرد: ما اصل برگزاری نمایشگاه را یک فرصت مهم برای حوزه نشر می‌دانیم و از آن استقبال می‌کنیم، اما انتظار این بود که این دوره با برنامه‌ریزی دقیق‌تر، نگاه عمیق‌تر و طراحی گسترده‌تری برگزار شود.

59243