خوداتکایی در تامین غذا با بهبود ۲۰ درصدی بهرهوری آب
به گزارش خبرگزاری مهر، غلامرضا نوری قزلجه در مراسم گرامیداشت روز دانشجو در دانشکده علوم و فناوریهای زیستی دانشگاه شهید بهشتی با بیان اینکه «وزارت جهاد کشاورزی نتیجه تجمیع ۵ وزارتخانه با همه وظایف گذشته است»، تأکید کرد: مأموریت اصلی این وزارتخانه تأمین امنیت غذایی کشور است؛ مأموریتی که به گفته او در قانون اساسی، برنامههای توسعه و راهبردهای ملی بهصورت دقیق پیشبینی شده است.
وی با اشاره به جایگاه امنیت غذایی در تحولات جهانی اظهار کرد: در ۱۰۰ سال آینده کشوری میتواند حرفی برای گفتن داشته باشد که امنیت غذایی خود را تضمین کرده باشد.
نوری قزلجه با اشاره به آثار جنگ اوکراین و بحران غزه گفت: مشاهده کردیم که گرسنگی و کمبود غذا از هر سلاحی مؤثرتر بود و همین موضوع ضرورت توجه به امنیت غذایی را دوچندان میکند.
وزیر جهاد کشاورزی در ادامه با تشریح آخرین وضعیت امنیت غذایی کشور تصریح کرد: حدود ۱۵ درصد از نظر وزنی و حدود ۲۲ تا ۲۳ درصد از نظر ارزشی نیاز غذایی کشور را وارد میکنیم. تراز تجاری بخش غذا ۱۶ میلیارد دلار واردات در برابر ۸ میلیارد دلار صادرات است؛ یعنی تراز ما منفی ۸ میلیارد دلار است که البته از منفی ۱۱ میلیارد سال قبل بهبود یافته است.
وی با اشاره به دو جریان فکری موجود درباره امکان خودکفایی گفت: عدهای معتقدند ایران ظرفیت تأمین امنیت غذایی را ندارد، اما ما میگوئیم میتوانیم. حداقل میتوانیم تراز را مثبت و وابستگی را کاهش دهیم.
نوری قزلجه در ادامه با ارائه آمارهای مربوط به بهرهوری آب افزود: در حال حاضر متوسط بهرهوری آب در کشاورزی ما حدود یک و سهدهم کیلوگرم محصول به ازای هر مترمکعب آب است. اگر همین رقم فقط ۲۰ درصد بهبود یابد، میتوانیم کل نیاز غذایی کشور را تأمین کنیم.
به گفته وی، در کشورهای توسعهیافته این رقم حدود دو کیلوگرم است و در فناوریهای نو و گلخانهها این عدد تا ۳۰ برابر بهبود پیدا میکند.
وی ادامه داد: امروز شرکتهای دانشبنیان داخلی به ازای تولید یک کیلوگرم محصول فقط سه لیتر آب مصرف میکنند. نشان میدهد علم راه را باز میکند و ما ظرفیت جهش جدی داریم.
وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به چالشهای آینده همچون گرمشدن زمین و کاهش سازگاری برخی ارقام محصولات در ۱۵ سال آینده، بر نقش علوم زیستی، بیوتکنولوژی و فناوری هستهای در آینده امنیت غذایی کشور تأکید کرد.
وی افزود: در دو سال اخیر حدود ۸ مرکز پرتودهی محصولات با همکاری انرژی اتمی ایجاد شده که در سالمسازی، کاهش ضایعات و کمک به صادرات بسیار مؤثر است.
نوری قزلجه بخشی از سخنان خود را به نقد سیاستهای یارانهای و تأثیر آن بر تولید داخلی اختصاص داد و بیان کرد: تا وقتی یارانه واردات پرداخت میشود، تولید داخل رشد نمیکند. سال گذشته حدود ۱۱.۵ میلیارد دلار ارز ترجیحی داده شد، امسال این رقم ۸ میلیارد دلار است. اما بخش عمده این یارانه به جیب تولیدکننده خارجی میرود.
وی افزود: وقتی ذرت وارداتی ۱۱ هزار و ۳۰۰ تومان عرضه میشود، هیچ عقل اقتصادی به تولید ذرت ۲۰ هزار تومانی داخلی نمیرود. نتیجه این سیاست آن است که فقط ۱۰ درصد دانه روغنی کشور تولید میشود و با همین روند تا همیشه همین ۱۰ درصد باقی میماند.
وزیر جهاد کشاورزی تصریح کرد: در واردات نهادهها یک کشتی ۷۵ هزار تنی گاهی تا ۱۹۰ میلیارد تومان سود دارد، این پول از جیب مردم برداشته میشود و به همین دلیل دولت چهاردهم اصلاحات جدی را آغاز کرده است.
به گفته وی طی ۷ ماه نخست فعالیت تیم جدید، تنها در خرید خارجی حدود یک میلیارد دلار صرفهجویی شده است.
نوری قزلجه همچنین با اشاره به شرایط جنگ اخیر و تلاش رسانههای خارجی برای ایجاد نگرانی غذایی گفت: در همان ساعات اولیه جنگ، ستاد ویژه تشکیل شد و با مدیریت ذخایر، حتی در استانهایی که دو برابر جمعیت خود مهمان پذیرفته بودند، یک مورد کمبود کالا گزارش نشد. او این وضعیت را نتیجه انسجام مردم و رفتار آگاهانه جامعه دانست.
وزیر جهاد کشاورزی با تأکید بر اینکه مسیر تأمین پایدار امنیت غذایی نیازمند همکاری همه بخشهاست، گفت: مسئله امروز کشور این است که دانشگاهها، مردم، دولت و مجلس کنار هم راهکار بدهند. عرصه کشاورزی عرصهای بدون بنبست است؛ تا بشر هست غذا نیاز دارد و ظرفیت تولید در ایران وجود دارد. با علم، شفافیت و اصلاح سیاستها میتوانیم امنیت غذایی را کاملاً تضمین کنیم.