خاصترین بازیهای افتتاحیه تاریخ جام جهانی؛ از شوک مارادونا تا کابوس فرانسه
سپهر ستاری؛ جام جهانی ۲۰۲۶ امشب (پنجشنبه) با برگزاری دیدار افتتاحیه بین مکزیک و آفریقای جنوبی آغاز خواهد شد. این دیدار که از ساعت ۲۲:۳۰ در ورزشگاه مکزیکو سیتی برگزار میشود، تکرار بازی افتتاحیه جام جهانی ۲۰۱۰ است که با تساوی یک – یک همراه شد.
جام جهانی همیشه با هیجان، امید و انتظار آغاز میشود، اما برخی مسابقات افتتاحیه فراتر از یک بازی معمولی بودهاند و به بخشی از تاریخ فوتبال تبدیل شدهاند. از شگفتیهای بزرگ گرفته تا جشنواره گل و لحظات فراموشنشدنی، این دیدارها نشان دادهاند که جام جهانی میتواند از همان روز نخست هواداران را شگفتزده کند.
جام جهانی ۱۹۹۰؛ آرژانتین صفر – یک کامرون
جام جهانی ۱۹۹۰ ایتالیا با حضور آرژانتینِ دیگو مارادونا آغاز شد؛ تیمی که چهار سال قبل در مکزیک قهرمان جهان شده بود و بسیاری آن را یکی از مدعیان اصلی تکرار عنوان قهرمانی میدانستند. در سوی مقابل، کامرون قرار داشت که اگرچه در آفریقا تیمی قابل احترام بود، اما کمتر کسی تصور میکرد بتواند مقابل قهرمان جهان حرفی برای گفتن داشته باشد.
بازی اما برخلاف تمام پیشبینیها پیش رفت. کامرونیها با نمایشی درخشان و جسورانه ستارههای آرژانتین را مهار کردند. در دقیقه ۶۷، فرانسوا اومام-بییک روی یک ارسال بلند با ضربه سر دروازه آرژانتین را باز کرد. نکته جالب اینکه کامرون بازی را با ۹ نفر به پایان رساند اما همچنان برتری خود را حفظ کرد.
این پیروزی به یکی از بزرگترین شگفتیهای تاریخ جام جهانی تبدیل شد. کامرون در ادامه به مرحله یکچهارم نهایی رسید و نخستین تیم آفریقایی شد که به این مرحله راه پیدا میکند. آرژانتین نیز با وجود شروع فاجعهبار، به لطف درخشش مارادونا و سرخیو گویگوچئا تا فینال پیش رفت، اما در دیدار نهایی برابر آلمان غربی شکست خورد و نایبقهرمان شد.
جام جهانی ۲۰۰۲؛ فرانسه صفر – یک سنگال
جام جهانی ۲۰۰۲ در کره جنوبی و ژاپن با دیداری آغاز شد که بسیاری آن را یک مسابقه تشریفاتی برای فرانسه میدانستند. خروسها با عنوان قهرمان جهان و قهرمان اروپا پا به میدان گذاشته بودند و در اختیار داشتن ستارگانی مانند تیری آنری، پاتریک ویرا و مارسل دسایی باعث شده بود کمتر کسی برای سنگال شانسی قائل باشد.
در طرف مقابل اما شاگردان برونو متسو نمایشی فوقالعاده ارائه دادند. در دقیقه ۳۰، پاپا بوبا دیوپ روی اشتباه خط دفاع فرانسه گل پیروزیبخش سنگال را به ثمر رساند. بازیکنان سنگال پس از گل، شادی معروف خود را کنار پرچم کرنر انجام دادند؛ تصویری که بعدها به یکی از نمادهای آن جام تبدیل شد.
سنگال در ادامه شگفتیسازی خود را ادامه داد و تا مرحله یکچهارم نهایی پیش رفت. فرانسه اما یکی از تلخترین دورههای تاریخ خود را تجربه کرد؛ این تیم بدون حتی یک گل زده از مرحله گروهی حذف شد و عنوان بدترین عملکرد یک مدافع قهرمانی در آن مقطع را به نام خود ثبت کرد.
جام جهانی ۲۰۰۶؛ آلمان ۴ – ۲ کاستاریکا
پس از چند دوره افتتاحیههای محتاطانه، جام جهانی ۲۰۰۶ با یک نمایش تهاجمی و هیجانانگیز آغاز شد. ورزشگاه آلیانز آرنای مونیخ میزبان دیداری بود که از همان دقیقه ۶ با شوت تماشایی فیلیپ لام به گل رسید.
آلمان دو بار از حریف پیش افتاد، اما کاستاریکا با درخشش پائولو ونچاپ هر بار پاسخ داد و اجازه نداد بازی یکطرفه شود. در نهایت گلهای میروسلاو کلوزه و تورستن فرینگز باعث پیروزی ۴ بر ۲ میزبان شد. شش گل در یک افتتاحیه، اتفاقی نادر بود و بسیاری هنوز این مسابقه را جذابترین بازی آغازین قرن بیستویکم میدانند.
آلمان در ادامه با هدایت یورگن کلینزمن تا نیمهنهایی پیش رفت و در نهایت مقام سوم را به دست آورد. کاستاریکا اما هر سه بازی خود را واگذار کرد و در قعر گروه قرار گرفت.
جام جهانی ۲۰۱۰؛ آفریقای جنوبی یک – یک مکزیک
جام جهانی ۲۰۱۰ اهمیت ویژهای داشت؛ برای نخستین بار قاره آفریقا میزبان بزرگترین رویداد فوتبالی جهان شده بود. ورزشگاه ساکرسیتی ژوهانسبورگ مملو از تماشاگرانی بود که با صدای ووووزلاها فضایی متفاوت خلق کرده بودند.
در دقیقه ۵۵، سیفیوه تشابالالا با شوتی مهارنشدنی دروازه مکزیک را باز کرد و ورزشگاه را منفجر کرد. بسیاری این گل را مهمترین گل تاریخ فوتبال آفریقای جنوبی میدانند. هرچند رافائل مارکز در ادامه بازی را مساوی کرد، اما نتیجه اهمیت چندانی نداشت؛ آنچه در خاطرهها ماند، شور و هیجان بینظیر آن شب بود.
مکزیک در پایان مرحله گروهی صعود کرد اما در یکهشتم نهایی مقابل آرژانتین حذف شد. آفریقای جنوبی نیز با وجود کسب چهار امتیاز از دور گروهی بالا نرفت و به نخستین میزبان تاریخ جام جهانی تبدیل شد که در مرحله گروهی حذف میشود.
جام جهانی ۲۰۱۴؛ برزیل ۳ – یک کرواسی
برزیل پس از ۶۴ سال دوباره میزبان جام جهانی شده بود و انتظارات از سلسائو به اوج رسیده بود. با این حال بازی افتتاحیه مطابق خواسته هواداران آغاز نشد. مارسلو در دقیقه ۱۱ به اشتباه دروازه خودی را باز کرد تا شوک بزرگی به ورزشگاه کورینتیانس وارد شود.
کرواسی تا دقایقی امیدوار بود شگفتی خلق کند، اما نیمار با دو گل ورق را برگرداند و اسکار نیز در وقتهای تلفشده گل سوم را به ثمر رساند. با وجود پیروزی، بسیاری معتقد بودند برزیل در این مسابقه آسیبپذیریهای خود را نشان داد.
این پیشبینی در ادامه درست از آب درآمد. برزیل پس از رسیدن به نیمهنهایی، در یکی از تلخترین شبهای تاریخ خود با نتیجه ۷ بر ۱ مقابل آلمان شکست خورد. کرواسی نیز از مرحله گروهی صعود نکرد. البته نسل طلایی این کشور چهار سال بعد در روسیه تا فینال جام جهانی پیش رفت.
جام جهانی ۲۰۱۸؛ روسیه ۵ – صفر عربستان سعودی
پیش از آغاز جام جهانی ۲۰۱۸، روسیه به عنوان ضعیفترین میزبان تاریخ از نظر رتبهبندی فیفا شناخته میشد و بسیاری انتظار عملکردی ناامیدکننده از این تیم داشتند. اما مسابقه افتتاحیه تمام معادلات را بر هم زد.
روسها با ارائه فوتبالی روان و هجومی، عربستان سعودی را در هم کوبیدند. یوری گازینسکی گل نخست را به ثمر رساند و در ادامه دنیس چریشف با دو گل زیبا به ستاره مسابقه تبدیل شد. پیروزی ۵ بر صفر، پرگلترین برد یک میزبان در بازی افتتاحیه از زمان ایتالیا در سال ۱۹۳۴ بود.
روسیه با همین روحیه تا مرحله یکچهارم نهایی پیش رفت و تنها در ضربات پنالتی برابر کرواسی حذف شد. عربستان سعودی نیز اگرچه در ادامه مصر را شکست داد، اما نتوانست از مرحله گروهی صعود کند.
۲۵۸ ۲۵۸