به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، این روزها در کوچه و بازار، نقل محافل یکی است: «تا یک‌ماه دیگر هیچ ظرف پلاستیکی در کشور پیدا نمی‌شود.» حمله اسرائیل به پتروشیمی‌های عسلویه و ماهشهر، موتور شایعات را روشن کرده و مردم نگران‌اند که مبادا فردا حتی یک نایلون ساده هم گیرشان نیاید. اما واکاوی آمارها و تصمیمات رسمی نشان می‌دهد ماجرا دقیقا برعکس تصور عمومی است: نه‌تنها کمبودی در راه نیست، بلکه حالا اولویت، تغذیه بازار داخل شده است.

انتقال خوراک صادراتی به سفره داخل

همشهری آنلاین نوشت: شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران در تاریخ ۲۴ فروردین ۱۴۰۵طی بخشنامه‌ای رسمی به‌تمامی مجتمع‌های پتروشیمی صادرات همه محصولات پتروشیمی را «تا اطلاع ثانوی» ممنوع اعلام کرد. مقصود این بخشنامه کاملا روشن است: «اولویت تأمین نیاز داخلی و جلوگیری از کمبود مواداولیه در صنایع پایین‌دستی.»

به زبان ساده حجم عظیمی از محصولات پتروشیمی ایران که پیش ‌از این راهی بازارهای جهانی می‌شد، حالا قرار است روانه بازار داخلی شود. این یعنی همان محصولی که تا دیروز در کشتی‌های صادراتی بود، امروز باید جوابگوی نیاز کارخانه‌های داخلی باشد.

طبق آمار منتشرشده از سوی خبرگزاری فارس، ایران پیش ‌از این بحران، سالانه حدود ۲۹ میلیون تن محصولات پتروشیمی به ارزش تقریبی ۱۳ میلیارد دلار صادر می‌کرد، حالا با قفل شدن صادرات بخش باقیمانده از حجم کلان به داخل هدایت می‌شود.

چه چیزی از کار افتاد؟

براساس گزارش‌های میدانی رسانه‌های داخلی، تأسیسات حیاتی ازجمله شرکت انرژی فجر خلیج‌فارس در ماهشهر و انرژی مبین و دماوند انرژی در عسلویه دچار «آسیب جدی» شده‌اند و تولید بیش از ۵۰ مجتمع پتروشیمی در این ۲ منطقه متوقف شده است.

این یک شوک بزرگ به بدنه صنعت نفت و گاز ایران است اما نکته کلیدی اینجاست: تمامی این مجتمع‌های آسیب‌دیده، تأمین‌کننده خوراک (Feedstock) و یوتیلیتی (آب و برق و بخار) مجتمع‌های تولیدی بودند و زیرساخت اصلی تولید محصولات پتروشیمی همچنان زنده است.

نکته دیگر اینکه بخش عمده‌ای از محصول نهایی که این روزها شایعه نبودش در بازار پیچیده، در انبارهای مجتمع‌های پتروشیمی موجود است و صرفا شیر صادراتش تا زمانی که واحدهای یوتیلیتی احیا شوند، بسته شده است.

۳ شاهد برای رد شایعه نایابی پلاستیک

در جریان حمله وحشیانه رژیم صهیونیستی به زیرساخت‌های صنعت پتروشیمی، از همان ابتدا واقعا ماجرا برای مردم و بازار بیان شد و اکنون نیز ۳ شاهد برای رد شایعه نایابی پلاستیک وجود دارد.

۱- تنظیم بازار با دستورالعمل دولتی: مقامات شرکت ملی صنایع پتروشیمی تأکید کرده‌اند که قیمت محصولات پتروشیمی و مشتقات آن در داخل کشور با وجود رشد قیمت‌های جهانی، در سطح قبل از بحران تثبیت شده است. این دستور صریح برای حمایت از مصرف‌کننده و صنعتگر ایرانی صادر شده است.

۲- مازاد عرضه به‌دلیل توقف صادرات: وقتی شیر صادرات ۲۹میلیون تنی پتروشیمی بسته می‌شود، بازار داخل با انتقال درصد کمی از این محوله بزرگ نیز اشباع خواهد شد.

۳- بازگشت محموله‌های در آستانه صادرات: در این بخشنامه از شرکت‌ها خواسته شده تا محموله‌هایی را که هنوز تشریفات گمرکی آنها کامل نشده به بازار داخل بازگردانند. این یعنی حجمی از محصول که قرار بود از کشور خارج شود، حالا به ویترین فروش داخلی سرازیر خواهد شد.

واقعیت تراژدی پتروشیمی

در حمله رژیم صهیونیستی بخش عمده‌ای از آسیب‌ها متوجه صادرات و ارزآوری کشور شده است. برآوردهای اولیه از خسارت سنگین به بخش پتروشیمی حکایت دارد و هدف این حملات خالی کردن سفره ارزی کشور بوده، نه خالی شدن قفسه ظروف پلاستیکی فروشگاه‌ها.

واکاوی تصمیمات پشت پرده نشان می‌دهد دولت با یک تیر ۲ نشان زده است: هم بازار ملتهب داخل را آرام کرده و هم به صنایع پایین‌دستی که از کمبود ‌مواداولیه می‌نالیدند، جانی دوباره بخشیده است.

۲۲۳۲۲۳