ایمان گودرزی؛ در بازی‌های اسلامی ریاض ۲۰۲۵، کاروان ایران که مجموع مدال‌هایش به ۸۱ در مجموع و ۲۹ طلا رسید و بار دیگر سوم شد آیا با کاهش حدود ۳۰ درصدی مدال‌ها نسبت به دوره قبل، روندی نزولی داشته؟ این حقیقتی است که با بررسی تحولات انجام گرفته در ساختار بازی‌های اسلامی می‌توان به پاسخی دقیق برای آن رسید.

ایران در ریاض چه به دست آورد؟

این بخشی از آمار رسمی کاروان ایران در ریاض است:«کاروان سفیران اقتدار متشکل از ۱۹۱ ورزشکار در ۲۰ رشته ورزشی،توانست ۲۹ مدال طلا، ۱۹ مدال نقره و ۳۳ مدال برنز کسب کند و در مجموع ۸۱ مدال به دست آورد.»

این درحالی است که ایران ۴ سال قبل و در قونیه با ۳۹ طلا، ۴۴ نقره و ۵۰ برنز در جایگاه سوم این بازی ها و درست پس از ترکیه و ازبکستان جای گرفته بود. اما این ریزش حدود ۵۰ مدالی کاروان ایران حاکی از یک سقوط بزرگ است؟ روی کاغذ شاید اینچنین به نظر برسد اما آنچه در واقعیت رخ داده، اتفاقی ساختاری در شیوه برگزاری مسابقات کشورهای اسلامی است که امید به تبدیل این رویداد به یک رقابت المپیکی سطح بالا را دوچندان کرده است. اینکه این رویداد از ریاض دیگر شباهتی به یک گعده دور همی ورزشکاران مسلمان ندارد و دیگر هر کسی با رجیستر و پرداخت حق حضور توان شرکت در این رخداد را ندارد.

در ساختار بازی های اسلامی ریاض چه تحولی رخ داد؟

دبیرخانه بازی های کشورهای اسلامی در عربستان که حالا آماده برگزاری رخدادهای بزرگی چون جام جهانی ۲۰۳۴ و احتمالا المپیک ۲۰۳۶ می شود برای برگزاری بازی‌های اسلامی ۲۰۲۵ تغییراتی ساختاری در رشته‌های حاضر در این رقابت‌ها ایجاد کرد و اگرچه هنوز رشته‌هایی چون وزنه برداری با فرم المپیکی در جدول توزیع مدال‌ها تفاوت‌هایی داشتند اما در دورهٔ پنجم این بازی ها در قونیه  حدوداً ۳۸۰ رویداد در ۱۹ رشته برگزار شد.  برای این رشته ها  ۱٬۲۲۳ مدال شامل  ۳۷۹ مدال طلا، ۳۷۲ نقره و ۴۷۲ برنز میان شرکت‌کنندگان تقسیم شد.

درحالی که در بازی های ریاض اگرچه تعداد رشته های ورزشی به ۲۱ رسیده بود اما با تعیین سهمیه بر اساس رنکینگ و کسب مجوز ورود برای رقابت‌ها به طرز چشمگیری سطح رقابت‌ها افزایش یافته بود. به شکلی که تعداد کل مدال‌ها با کاهشی چشمگیر به ۹۰۲ عدد رسیده بود و برای این ۲۷۰  رویداد ورزشی در  مجموع ۲۷۰ مدال طلا، ۲۶۸ نقره و ۳۶۴ مدال برنز تقسیم شد.

اعدادی که نشان از کاهش چشمگیر تعداد مدال‌های توزیعی و کاهش تعداد ورزشکاران کاروان‌های مختلف شده بود.

رقبای ایران چه عملکردی داشتند؟

کمتر از ۴ سال قبل در قونیه و رقابت‌هایی که به خاطر کرونا یک سالی به تعویق افتاده بود، کاروان کشور میزبان توانست قهرمان شود و ازبکستان هم در جایگاه دوم و بالاتر از ایران قرار داشت. در آن رویداد کاروانِ ترکیه با ۴۶۲ ورزشکار،  ۱۴۵ طلا، ۱۰۷ نقره و ۸۹ برنز (مجموع ۳۴۱ مدال) گرفت و قهرمان این المپیک اسلامی شد.

درحالی که در ریاض و برای تکرار قهرمانی با قوانین جدید، با ۲۱۲ ورزشکار راهی ریاض شدند و ۷۲ طلا، ۴۴ نقره، ۳۹ برنز (مجموع ۱۵۵ مدال) به دست آوردند.  یعنی بیش از ۵۵ درصد کاهش مدال طلا و البته همین میزان کاهش سهمیه برای حضور در رقابت‌ها.

ازبک ها هم که در قونیه با ۲۶۵ ورزشکار به ۵۱ طلا، ۴۲ نقره، ۶۵ برنز (مجموع ۱۵۸ مدال) رسیده و دوم شده بودند، در ریاض با ۱۹۳ ورزشکار شرکت کردند و ۲۹ طلا، ۳۵ نقره، ۳۲ برنز (مجموع ۹۶ مدال) کسب کردند تا جایگاه دومی خود را حفظ کنند. جایگاهی که در رقابتی تنگاتنگ با ایران موفق به کسبش شدند. این آمار برای کاروان سفیران اقتدار ایران در دو مقایسه قونیه و ریاض به این شکل بود: ایران که در قونیه با ۲۵۳ ورزشکار حاضر شده بود، ۳۹ طلا، ۴۴ نقره و ۵۰ برنز گرفته بود و در ریاض با ۱۸۸ ورزشکار و ۲۹ طلا، ۱۹ نقره و ۳۳ برنز موفق به تکرار جایگاه سوم خود شد. 
درحالی که تنها یک طلای بیشتر می توانست ایران را در شب پایانی بالتر از ازبکستان قرار دهد.

چرا این سومی دستاورد بزرگی برای ورزش ایران است؟

این بخشی دیگر از آمار رسمی کاروان ایران در ریاض است:«سهم طلای ایران از بازی‌های ریاض  به ۱۰.۷۴ درصد رسید و حدود ۷۰ درصد ورزشکاران کاروان موفق به کسب مدال شدند.ویژگی برجسته این دوره، درخشش بانوان ورزشکار ایران بود؛ بانوان ۳۸ درصد از مدال‌های طلا و ۴۱ درصد از کل مدال‌ها را به خود اختصاص دادند . کاروان ایران در ۱۹ رشته از ۲۰ رشته اعزامی موفق به کسب مدال شد و در ۱۱ رشته به مدال طلا دست یافت.»

آماری دقیق از عملکرد ایران در بازی‌های اسلامی ریاض

شاید اگر مسابقه دختر تکواندوکار ایرانی با حریف ازبک را به خاطر بیاورید که در ده ثانیه پایانی مغلوب حریف شدیم و اگر حضور ناموفق تیم‌های پر امیدی چون شمشیربازی و تکواندو بیش از همه جودو در این رقابت‌ها را در نظر بگیریم که به رغم متوسط بودن سطح رقابت و اعزام تیم‌های اصلی ایران عملکردی ناموفق داشتند، می توان نتیجه گرفت در مجموع تیم ایران توانسته یکی از بهترین عملکردهای تاریخش را به نمایش بگذارد. حتی کمی بالاتر از ۲۶ مدال طلای پیش بینی شده در مراکز پایش نهادهای ارزیاب وزارت ورزش و کمیته ملی المپیک.

رشته‌هایی چون شنا و تنیس روی میز یا وزنه برداری دختران و موی تای باعث امیدواری شدند و ووشو و کاراته در کنار کشتی موفقیت‌های مهمی بدست آوردند اما نقاط بحرانی در ورزش ایران همچنان بی نصیبی از حدود ۵۲ مدال دوومیدانی، ۱۲ مدال طلای شمشیربازی ، نزدیک به ده مدال جودو و مدال‌های خوشرنگ رشته‌های آبی است. در دو ایونت اخیر برای ورزش ایران، درخشش دختران این چشم انداز را پیش روی ورزشمان قرار می‌دهد که با سرمایه گذاری روی این قهرمانان نه خیلی دور که در ۹ ماه بعد و بازی‌های ناگویا، ورزش ایران می‌تواند چشم به موفقیت این شیر دختران داشته باشد.

258 258