تالار مرکزی شیراز؛ پروژهای ملی در پیچوخم کمبود اعتبار / بنای فرهنگی که با بودجههای قطرهچکانی به مقصد نمیرسد
به گزارش خبرآنلاین، ایده احداث تالار مرکزی شیراز از زمانی شکل گرفت که کمبود جدی فضاهای استاندارد اجرای هنر در این کلانشهر به یکی از دغدغههای اصلی هنرمندان و مدیران فرهنگی تبدیل شد.
شیراز با وجود جایگاه تاریخی و فرهنگی خود و نقش محوری در تولید و میزبانی رویدادهای هنری، سالهاست از نبود یک مجموعه جامع و مجهز برای اجرای کنسرتها، تئاترها و آیینهای ملی و بینالمللی رنج میبرد. تالار مرکزی شیراز قرار بود پاسخی به این نیاز انباشته باشد؛ پروژهای با مقیاس ملی که نهتنها پاسخگوی نیاز استان فارس بلکه پشتیبان رویدادهای فرهنگی جنوب کشور باشد.
سرنوشت تالار مرکزی شیراز در سالهای گذشته
با این حال مروری بر سرنوشت این پروژه در سالهای گذشته نشان میدهد که تالار مرکزی شیراز از همان ابتدا با چالش مزمن تأمین اعتبار روبهرو بوده است. توقفهای پیاپی در روند اجرا، تغییر زمانبندیهای اعلامشده برای بهرهبرداری و افزایش مستمر هزینههای ساخت، همگی نشانههایی از نبود یک نقشه راه مالی روشن برای این پروژه فرهنگی است؛ پروژهای که بیش از یک دهه است در فهرست طرحهای نیمهتمام باقی مانده و هر بار با تزریق محدود منابع، تنها از رکود کامل نجات یافته است.
در تازهترین اظهارات رسمی مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس بار دیگر بر گره اصلی پروژه تالار مرکزی شیراز انگشت گذاشته؛ گرهای که نه فنی است و نه اجرایی بلکه مستقیماً به مسئله تأمین منابع مالی بازمیگردد.
به گفته او، این پروژه برای تکمیل و رسیدن به مرحله بهرهبرداری، به حدود یکونیم همت اعتبار نیاز دارد؛ رقمی که تأمین آن از محل اعتبارات معمول دولتی، با توجه به شرایط اقتصادی و محدودیتهای بودجهای تاکنون میسر نشده است.
رایزنیهای انجامشده برای جذب منابع مالی
مدیرکل ارشاد فارس با اشاره به رایزنیهای انجامشده برای جذب منابع مالی، تأکید کرده که این مذاکرات هنوز به نتیجه مشخصی نرسیده و از آنجا که سرمایهگذاری در حوزه فرهنگ و هنر بازدهی اقتصادی کوتاهمدت ندارد، تمایل سرمایهگذاران بخش خصوصی برای ورود به چنین پروژهای محدود است.
بر همین اساس گفتوگوهایی با استانداری و شهرداری شیراز انجام شده تا شاید در سال آینده، تصمیمگیری جدیتری درباره مشارکت نهادهای محلی و تعیین تکلیف نهایی پروژه صورت گیرد.
رنجبر در ادامه توضیح داد که طی یک سال گذشته حدود ۱۵۰ تا ۲۰۰ میلیارد تومان اعتبار در اختیار پروژه قرار داشته که از این میزان، ۱۵۰ میلیارد تومان به صورت عملیاتی تخصیص یافته و صرف اجرای سقف و دیوارچینی شده است. هرچند این اقدامات باعث پیشرفت فیزیکی پروژه شده اما فاصله تالار مرکزی شیراز تا تکمیل نهایی همچنان قابلتوجه است و این سطح از تخصیص اعتبار، تناسبی با ابعاد و اهداف پروژه ندارد.
کته مهم در این میان دغدغه مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس از ناکارآمدی روند فعلی تأمین مالی است؛ جایی که تأکید میکند پروژهای با این وسعت و اهمیت با اعتبارات قطرهچکانی دولتی به نتیجه نخواهد رسید؛ تجربه سالهای گذشته نیز نشان داده که تزریق مقطعی و محدود بودجه، نهتنها زمان اجرای پروژه را طولانیتر کرده بلکه هزینه نهایی آن را نیز بهطور مستمر افزایش داده است.
تالار مرکزی شیراز قربانی نبود یک مدل مشخص و پایدار
در سطحی کلانتر تالار مرکزی شیراز قربانی نبود یک مدل مشخص و پایدار برای تأمین مالی پروژههای فرهنگی شده؛ وابستگی کامل به بودجههای دولتی در کنار نبود مشوقهای مؤثر برای جذب مشارکت شهرداری یا تعریف کاربریهای مکمل اقتصادی، این پروژه را در وضعیتی معلق نگه داشته است؛ وضعیتی که در نهایت بیشترین فشار آن بر دوش جامعه هنری استان فارس قرار دارد؛ هنرمندانی که سالهاست با کمبود سالنهای استاندارد، محدودیت ظرفیت اجرا و فرسودگی زیرساختهای موجود مواجهاند.
تالار مرکزی شیراز امروز نهفقط یک پروژه نیمهتمام عمرانی بلکه نمادی از چالشهای مدیریت فرهنگی در استان فارس است. تا زمانی که تصمیمی قاطع برای تأمین یکجای منابع مالی یا طراحی مدلی جدید برای مشارکت نهادهای محلی و ملی اتخاذ نشود، این پروژه همچنان در چرخه وعده و انتظار باقی خواهد ماند. چرخهای که تداوم آن، هم به افزایش هزینهها میانجامد و هم فرصتهای فرهنگی شیراز را یکی پس از دیگری از دسترس خارج میکند؛ وضعیتی که با شأن فرهنگی این شهر و مطالبات جامعه هنری آن همخوانی ندارد.