بهزودی شاهد یک فاجعه بزرگ در زمینه آموزش خواهیم بود
به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از پایگاه اطلاع رسانی موسیقی ایران، ارکستر «میترا» به رهبری محمدرضا صفوی، خوانندگی هادی فیض آبادی و مدیریت اجرایی کاوه کشکولی قرار است روزهای ۴ و ۵ خرداد سال جاری در تالار وحدت تهران به صحنه رود. در این کنسرت آترین آدالان رهبر گروه کُر، شکیبا خسروی کنسرت مایستر و کیومرث طالبی، احمد مقدسی زاده و محمدرضا صفوی مسئولیت تنظیم آثار برای ارکستر را به عهده دارند.
محمدرضا صفوی رهبر این ارکستر در گفتگوی اختصاصی با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی موسیقی ایران درباره این اجرا و برنامه های ارکستر مفصل توضیحاتی را ارائه کرده که در ادامه می خوانید:
راجع به اجرای پیش رو توضیحاتی را ارائه دهید؟
ما در شرایطی تصمیم گرفتیم که این اجرا را به روی صحنه ببریم که سه رپرتوار مختلف انتخاب کرده بودیم اما با توجه به اینکه احساس کردیم جامعه مقداری از لحاظ روحیه بهم ریخته است، تصمیم گرفتیم که یکسری تصنیفهای قدیمی که مردم با آن خاطره دارند را با تنظیم جدید اجرا کنیم که خوانندگی این بخش را آقای هادی فیض آبادی به عهده دارند. بخش دیگر این اجرا نیز مربوط به موسیقی فولک ایران میشود که توسط آقای کیومرث صادقی برای کر و ارکستر تنظیم شدند که توسط گروه کر و ارکستر اجرا خواهد شد.
انتخاب آثار بر چه اساس بود؟
یکی از مسائلی که باعث شد این آثار را انتخاب کنیم این بود که احساس کردیم جامعه با شنیدن این آثار ممکن است یک مقدار از لحاظ روحی بهتر شود و با توجه به اینکه خاطرهای از تمام این قطعات دارند، یک همزاد پنداری با آثار میتوانند داشته باشند .این کنسرت با توجه به رپرتواری که در نظر گرفتیم، متفاوت است. به دلیل اینکه در کنسرتهای گذشته موسیقی با کلام به این مقدار نداشتیم و تمرکز بر اجرای آثار بی کلام بود اما تصمیم گرفتیم که این کنسرت به این شکل به روی صحنه برود.
شما در کنسرتهای گذشته اثر نی نوا استاد علیزاده را اجرا کرده بودید. روال و رسالت ارکستر به این صورت است که آثار بزرگان موسیقی اجرا شود و یا اینکه قطعات دیگری را نیز قرار است ساخته و به صورت اورجینال توسط ارکستر اجرا شود؟
بنده با توجه به اینکه تحصیلاتم آهنگسازی است و از سالها پیش به این نتیجه رسیدم که آهنگسازان ایرانی فضایی ندارند که آثار خودشان را ارائه دهند، تصمیم گرفتم که بخشی از رپرتواری که اجرا میکنیم را به آهنگسازان ایرانی اختصاص دهیم. یک زمانی مانند کنسرت اردیبهشت ماه سال گذشته تنها اجرای آثار آهنگسازان ایرانی از جمله آقای تفضلی و همینطور آقایان داوودیان و دهلوی را اجرا کردیم و در کنسرتهای گذشته نیز حداقل یک اثر از آهنگسازان ایرانی در برنامهمان بوده و این موضوع تنها مربوط به اساتید شناخته شده هستند نمیشود و آثار آهنگسازان جوان را نیز در گذشته اجرا کرده بودیم. سعی کردم فضا را طوری شکل دهم که تمام آهنگسازان این شانس را داشته باشند که آثارشان اجرا شود و آهنگسازان جوان بسیاری نیز آثار خودشان را از طریق ایمیل برای ما ارسال کردند که در شرایط مناسب و در شرایطی که ادبیات موسیقی آنها به رپرتوار ما بخورد حتما این آثار را نیز اجرا خواهیم کرد.
نام یادگاه انتخاب چه کسی بود و بر چه اساسی انتخاب شد؟
تیم رسانهای ما به دلیل اینکه یادی از گذشته و آهنگسازان، نوازندگان و خوانندگان قدیمی کنیم، تصمیم گرفتیم که نام این کنسرت را یادگاه بگذاریم و بنده نیز فکر کردم این کنسرت به یاد گذشتگان و برای آیندگان است و نامی که از گذشتگان به ما رسیده را اجرا کنیم و به نسل بعدی تحویل دهیم.
مسئلهای که بین همکاران شما مطرح است، این اجرا کردن و نکردن است و معمولا این کار را قبول نمیکنند. شما چطور این ریسک را پذیرفتید و با توجه به شرایطی که وجود دارد، چطور این ریسک را پذیرفتید که در شرایط جنگی بخواهید سالن را پُر کنید و این اجرا را در این شرایط برگزار کنید؟
در سه سال گذشته که ارکستر میترا را تشکیل دادیم و تمام جامعه موسیقی به این موضوع اذعان دارند که فعالترین ارکستر موسیقی در بخش خصوصی هستیم چراکه ما چیزی در حدود ۲۰۰ خواننده و نوازنده در مجموعه میترا داریم. هدف ما از روز نخست تشکیل این ارکستر، اجرای موسیقی بوده و این رسالتی که به عنوان موزیسین بر دوش ما است و به همین دلیل برخلاف دیگر ارکسترها سالی یک یا نهایت دو کنسرت دارند، بنا را بر این گذاشتیم که هر چهل روز یک بار به روی صحنه برویم و خوشبختانه موفق هم شدیم البته مواقعی بوده که به دلیل شرایطی که در جامعه بوده، نتوانستیم اجراهایی را برگزار کنیم. هدف ما اجرای موسیقی است و در تاریخ موسیقی دنیا نشانههایی وجود دارد که حتی در شرایط جنگی نیز موزیسینها فعالیت میکردند و بنده به شخصه موزیسین و رهبری ارکستر را به عنوان یک شغل میبینم و مانند تمام مشاغلی که فعال هستند، ما نیز باید کار کنیم و راه دیگری نیز نداریم. متأسفانه اتفاقی که در جامعه رخ میدهد، همه انتظار دارند که اولین قشری که کار خودشان را رها میکنند، هنرمندان باشند اما واقعیت این است که اگر این کار را نکنیم باید چه کاری انجام دهیم و مجبور هستیم که به روی صحنه برویم و هر شخصی ممکن است دیدگاه خودش را داشته باشد. به تمام این افراد احترام میگذاریم و ترجیح میدهیم که راه خودمان را برویم تا ببینیم در آینده چه اتفاقاتی رخ خواهد داد و به نظر من همیشه تاریخ بهترین قاضی برای موضوعات این چنین است.
با توجه به صحبتی که در مورد فعالترین ارکستر مطرح کردید، ارکستر قطعا هزینههای جانبی بسیاری دارد. این هزینهها با توجه به اینکه سرسامآور است، به چه صورت تأمین میشود؟
در سالهای گذشته صحبتهای بسیاری مطرح بود که هزینه های ارکستر میترا از چه طریقی تأمین میشود. ارکستر میترا از طریق بنده و آقای کشکولی حمایت میشود که بنده به عنوان رهبر ارکستر و آقای کشکولی نیز به عنوان مدیر اجرایی فعالیت میکنیم. هیچ حمایت دیگری نه از بخش خصوصی و نه از بخش دولتی داریم و تمام فعالیتهایی که انجام میدهیم، از ما دو نفر نشأت میگیرد اما دوستان بسیار خوبی در مجموعه داریم که واقعا بسیاری از مواقع بدون هیچ چشم داشت مالی در کنار ما هستند و اگر کمک آنها نبود، نمیتوانستیم هیچ کاری انجام دهیم خصوصا نوازندهها که اگر این عزیزان نبودند، ارکستری تشکیل نمیشد.
ارکستر میترا با تنها ۱۸ نوازنده تشکیل شد اما رفته رفته گروه بزرگتر شد. در حال حاضر یک ارکستر نوجوانان داریم که نوازندههای رده سنی ۱۰ تا ۱۵ سال را تشکیل میدهند و ارکستر جوانان را داریم که نوازندههای ۱۵ تا ۲۲ سال هستند و یک ارکستر سازهای ایرانی داریم که آنها نیز بین ۱۵ تا ۱۸ سال هستند. همینطور یک گروه کر بزرگسال و همچنین گروه کر کودک و نوجوان و ارکستر بزرگسال را داریم که از این لحاظ هیچ ارکستری در ایران چنین سازمانی را ندارد که در بخشهای مختلف فعالیت کند و ایدهای بود که بنده از همان روز نخست فعالیت داشتم که ما باید نسلی را تربیت کنیم که سه سال بعد بتوانند کار را پیش ببرند. جالب اینکه در همین کنسرت یادگاه، تعدادی از نوازندههای ارکستر جوانان که حدود دو سال است در آن ارکستر فعالیت میکنند، پیشرفت زیادی کردند و در این کنسرت نیز حضور دارند. تمام سازهای بادی ارکستر و همچنین بخشی از سازهای زهی ارکستر از نوازندههای جوان ما هستند و بابت این موضوع بسیار خوشحالم که ایدهای که در ذهنم بود را تا به اینجا توانستیم پیاده کنیم و مطمئن هستم که اگر بتوانیم این روند را حفظ کنیم، تا پنج سال آینده به یک ارکستری تبدیل میشویم که تمام مسائل طبق روال پیش میرود البته اگر تمام کمکهایی که نوازندههای میترا انجام میدهند، نباشد نمیتوانیم کار را پیش ببریم.
استقبال از این کنسرت به چه صورت بوده است؟
با توجه به اینکه فضای تبلیغاتی نداریم، به نظر من استقبال خیلی خوبی از این کنسرت صورت گرفته و ظرفیت نیمی از سالن تکمیل شده و فکر میکنم اگر بتوانیم یک مقداری تبلیغات کنیم، احتمال دارد که بلیت فروشی شب دوم را هم باز کنیم و احتمال تمدید کنسرت وجود دارد. این موضوع نیز باعث خوشحالی ما است که در سالهای گذشته مورد استقبال عموم جامعه قرار گرفتیم. ما یکسری مخاطب داریم که در تمام کنسرتها حضور دارند و جالب است بدانید که بسیاری از این عزیزان از ما سوالی نمیپرسند که قرار است در کنسرت چه قطعاتی را اجرا کنید و از زمانی که ما اجرای کنسرتها را اعلام رسمی میکنیم، آنها پیگیر خرید بلیت کنسرت هستند و این موضوعی است که به راحتی به دست نمیآید.
به جز ارکستر میترا، فعالیت دیگری نیز دارید یا خیر؟
بنده در حال حاضر در دانشگاهها تدریس میکنم و یک مجموعهای را در حال آمادهسازی دارم که بر روی آثار خیام آهنگسازی میکنم که یکی از آنها را در گذشته با ارکستر میترا اجرا کردیم که برای کر و ارکستر زهی است که امیدوارم بزودی به اتمام برسد و به صورت آلبوم منتشر شود. به صورت کلی تمام تمرکزم بر رهبری ارکستر است و نیم نگاهی نیز به آهنگسازی دارم.
وضعیت تدریس را در این شرایط چطور میبینید؟
متأسفانه تدریس در سالهای گذشته دچار چالشهای مختلفی است خصوصاً در دانشگاههای علمی کاربردی با بحران بسیاری روبرو هستند به دلیل اینکه هیچ فیلتری برای پذیرش دانشجو وجود ندارد و تمام دانشجویان بعد از چهار سال فارغالتحصیل میشوند و مدرک میگیرند و فکر میکنم بزودی شاهد یک فاجعه بزرگ در زمینه آموزش خواهیم بود به دلیل اینکه بالاخره این دانشجویان کار میخواهند و باید تدریس کنند. حالا بماند که از لحاظ درآمد نیز برای اساتید هیچ تعریفی وجود ندارد و مبلغی که بابت حقالتدریس پرداخت میشود، بسیار ناچیز است و نمیدانم که این موضوع چه زمانی قرار است اصلاح شود. امیدوارم که روزی فرا برسد که ما نخواهیم در مورد این مسائل صحبت کنیم.
وضعیت کلی موسیقی را چه طور ارزیابی می کنید؟
امیدوارم که موسیقی جدی در ایران مورد توجه تهیهکنندگان قرار بگیرد. یکی از عواملی که موسیقی جدی نمیتواند جون بگیرد، این است که هیچ تبلیغی بر روی آن انجام نمیشود و مخاطب حق دارد که به تماشای آن کنسرت نمیرود. ما با توجه به اینکه این معضلات را میدیدیم و در تلاش برای رفع آن بودیم، تیم رسانهای ما توانسته تا حدودی موفق باشد که ارکستر میترا را به مردم معرفی کند اما متأسفانه با موسیقی پاپ قابل مقایسه نیست و اگر این تبلیغات در موسیقی ارکسترال صورت گیرد، فکر میکنم مردم جذب آن میشوند اما ما به تنهای نمیتوانیم هزینه بیلبورد و تبلیغات را انجام دهیم و به همین دلیل فضای ما معطوف به فضای مجازی میشود. امیدوارم که تهیهکنندگان برای این موضوع چارهای بیاندیشند و مطمئن باشند که تأثیر مثبتی که در جامعه میگذارد را خواهند دید.