امیرآباد؛ بندری استراتژیک که دو دهه چشمبهراه اسکله رو – رو است
به گزارش خبرنگار مهر، بندر امیرآباد به عنوان بزرگترین بندر ایران در حاشیه جنوبی دریای خزر، نزدیک به دو دهه است که چشمبهراه تکمیل پروژهای مانده که میتوانست تحولی اساسی در بازرگانی شمال کشور و مسیر ترانزیت بینالمللی ایران ایجاد کند؛ پروژهای به نام اسکله «رو-رو» که اگر امروز فعال بود، امکان تأمین مستقیم کالا و عبور محمولههای ترانزیتی از مسیر ایران به کشورهای شمالی، بدون وابستگی به همسایگان شمالغربی، فراهم میشد.
بندر امیرآباد با وسعتی بیش از ۱۳۰۰ هکتار در شرق استان مازندران واقع شده و با هدف تبدیل شدن به محور اصلی کریدور بینالمللی شمال – جنوب طراحی شده است. با وجود گذشت حدود ۲۰ سال از آغاز عملیات اجرایی اسکله رو – رو، این پروژه همچنان در انتظار تحقق وعدههایی است که طی سالهای گذشته بارها از سوی مسئولان مختلف مطرح شده است.
این بندر با ۱۵ پست اسکله و ظرفیت جابهجایی سالانه ۱۰ میلیون تن کالا، به شبکههای ریلی و جادهای کشور متصل است و در اطراف آن مجموعهای از صنایع مادر شامل کارخانههای فولاد، کاغذ، گچ و سیلوهای بزرگ ذخیره کالا قرار دارند. با این حال، حلقه مفقوده توسعه ترانزیت دریایی ایران، همان اسکله رو-رو است که میتوانست نقش تعیینکنندهای در تقویت موقعیت ژئواقتصادی کشور ایفا کند.
اسکلههای رو-رو (Roll-on/Roll-off) نوعی اسکله تخصصی هستند که کامیونها و واگنهای باری بدون نیاز به تخلیه و بارگیری مجدد، مستقیماً وارد کشتی میشوند. این شیوه حملونقل، بهویژه برای کالاهای حساس زمانی، موجب صرفهجویی قابلتوجه در زمان و هزینه میشود. کارشناسان معتقدند فعال شدن اسکله رو-رو در بندر امیرآباد میتواند زمان انتقال کالا میان ایران، روسیه و سایر کشورهای حاشیه خزر را به میزان چشمگیری کاهش دهد و جایگاه ایران را در کریدور بینالمللی شمال – جنوب تقویت کند.
اسکله رو-رو کلید استقلال ترانزیتی ایران است
سید مرتضی ناصریان، کارشناس حملونقل در این باره میگوید: تأخیر در بهرهبرداری از اسکله رو-رو موجب تضعیف مزیت رقابتی ایران در عرصه ترانزیت منطقهای شده است.
وی بیان کرد: اگر این پروژه به سرانجام برسد، وابستگی ایران به مسیر جمهوری آذربایجان برای ترانزیت کالا کاهش یافته و کشور از یک مسیر مستقیم، سریع و ایمن برای دسترسی به بازارهای شمالی برخوردار میشود.
اسکله رو-رو؛ مسیر کوتاهتر ایران به شرق آسیا و خلیج فارس
در همین راستا، محمدعلی موسیپور گرجی، مدیرکل بنادر و دریانوردی امیرآباد، با تأکید بر اهمیت راهبردی این طرح گفت: فعال شدن اسکله رو-رو نهتنها مسیر دسترسی ایران به شرق آسیا و خلیج فارس را کوتاهتر میکند، بلکه میتواند بندر امیرآباد را به یکی از گلوگاههای حیاتی تجارت دریایی کشور و منطقه تبدیل کند.
وی تصریح کرد: با توجه به تحولات ژئوپلیتیکی اخیر، تکمیل زیرساختهای جایگزین برای تأمین کالاهای اساسی کشور، یک ضرورت امنیتی است.
تکمیل اسکله رو-رو امیرآباد برای امنیت واردات کشور حیاتی است
محمدمهدی کریمی قهی، کارشناس ترانزیت در گفتگو با خبرنگار مهر نیز با اشاره به وابستگی شدید ایران به حملونقل دریایی در واردات کالاهای اساسی گفت: در شرایط بحرانی، فعالسازی مسیرهای زمینی و ترکیبی امری حیاتی است.
وی افزود: کشورهای شمالی از جمله روسیه میتوانند بخش مهمی از نیازهای وارداتی کشور را تأمین کنند، به شرطی که زیرساختهای ترانزیتی در بنادر شمالی، بهویژه اسکله رو-رو بندر امیرآباد، هرچه سریعتر تکمیل شود.
به گزارش مهر، ادامه تعلل در تکمیل این پروژه، ایران را در مسیرهای محدود فعلی، بهویژه پس از حضور آمریکا در طرح کریدور زنگزور، گرفتار خواهد کرد و این امر خطر «خفگی ژئوپلیتیکی» و افزایش «نفوذ اقتصادی بیگانگان» را در پی دارد.