به گزارش بازار، در روزهایی که آلودگی هوا بار دیگر کلان‌شهرهایی نظیر تهران را در وضعیت بحرانی قرار داده است، نگاه‌ها به سمت سه عامل اصلی آلایندگی یعنی خودروهای فرسوده، کیفیت سوخت و ضعف حمل‌ونقل عمومی برگشته است. همزمان، سیاست جدید دولت درباره قیمت‌گذاری بنزین و چندنرخی کردن آن نیز بحث‌های گسترده‌ای در زمینه تأثیر این رویکرد بر مصرف سوخت و کاهش آلودگی هوا برانگیخته است.

مرتضی‌ مصطفوی، کارشناس بازار خودرو در گفتگویی در این خصوص اظهار کرد: اگر چه همه می‌دانندخودروهای فرسوده سهم بالایی در آلودگی هوا دارند و کیفیت سوخت نیز در بسیاری از موارد استانداردهای لازم را ندارد، اما ریشه اصلی این بحران فقدان یک حکمرانی واحد در حوزه خودرو و انرژی است.

وی افزود: سیاست‌گذاری‌ها در این حوزه‌ها به صورت جزیره‌ای انجام می‌شود و بدون اینکه یک برنامه جامع، هماهنگ و مبتنی بر نیازهای واقعی کشور تهیه شود هر بخش برای خود تصمیم‌گیری می‌کند و این تصمیمات ممکن است در راستای هم نباشند.

مصطفوی با بیان اینکه خودروهای داخلی، به‌ویژه مدل‌های قدیمی و فرسوده مصرف سوخت بالایی دارند و کیفیت بنزین تولید داخل نیز همیشه در حد استانداردهای جهانی نیست، می‌گوید: تا زمانی که همه این عوامل در کنار هم دیده نشود، هیچ سیاست تک‌ بعدی نمی‌تواند مشکل آلودگی را حل کند.

وی افزود: تغییرات قیمتی، از جمله افزایش یا چندنرخی کردن بنزین، عملاً تأثیری در کاهش آلایندگی ندارد و بیشتر با هدف جبران بخشی از هزینه‌های یارانه‌ای دولت انجام می‌شود.

این کارشناس بازار خودرو در ادامه گفت: به نظر می‌رسد به جای سرمایه‌گذاری در نوسازی ناوگان حمل‌ونقل عمومی که تأثیر مستقیم و سریعی بر کاهش تردد خودروهای شخصی و آلاینده‌ها دارد فشارها عمدتاً متوجه خودروسازان شده است و این سیاست درستی نیست.

او می‌گوید: وقتی زیرساخت‌هایی مانند حمل‌ونقل عمومی به‌روزرسانی نشده و ناوگان فرسوده همچنان فعال است، چطور می‌توان تنها از خودروساز انتظار داشت که کیفیت را بالا ببرد و آلودگی را کاهش دهد؟

مصطفوی با اشاره به تجربه‌های جهانی و راه‌حل خروج از بحران آلودگی هوا خاطرنشان کرد: مجموعه‌ای از اقدامات همزمان و هماهنگ می‌تواند در این خصوص از هر اقدامی راهگشاتر باشد، از جمله خروج سراسری خودروهای فرسوده، تولید سوخت استاندارد، نوسازی ناوگان عمومی و در نهایت الزام خودروسازان به ارتقای کیفیت ولی تمرکز ما بیشتر بر روی مورد آخر بوده که به نظر می‌رسد کمترین نقش را در وضعیت کنونی داشته است.

وی گفت: عدم وجود یک نقشه راه جامع باعث شده تا هر نهادی تنها بخشی از مسئله را ببیند و نتیجه آن نیز، تداوم آلودگی هوا و نارضایتی عمومی شده است.