پزشکیان: اگر ارز ترجیحی حذف نمیشد دچار قحطی میشدیم
به گزارش خبرنگار مهر، مسعود پزشکیان در سیوسومین همایش سالانه سیاستهای پولی و ارزی با عنوان «الزامات سازگاری سیاستهای مالی و تجاری با سیاستهای پولی و ارزی در صیانت از ارزش پول ملی و مهار تورم» اظهار کرد: همه ما وظیفه داریم برای برقراری عدالت و بهبود شرایط اقتصادی کشور راهکارهای عملی ارائه کنیم. اینکه یک جامعه سالها با تورمهای ۴۰ و ۶۰ درصدی زندگی کند و هر روز شاهد کاهش قدرت خرید مردم باشد، مسئلهای نیست که بتوان به سادگی از کنار آن عبور کرد.
وی افزود: در دنیای امروز برای خروج از مشکلات اقتصادی دهها و صدها راهکار وجود دارد و نمیتوان پذیرفت که برای برونرفت از شرایط فعلی راهی وجود نداشته باشد. وظیفه سیاستگذاران، صاحبنظران و مراکز علمی این است که راهحلهای عملی و قابل اجرا را شناسایی و ارائه کنند.
ناترازی منابع و مصارف، منشأ بسیاری از بحرانهای اقتصادی
رئیسجمهور با اشاره به برخی ناترازیهای شکلگرفته در اقتصاد کشور گفت: یکی از بدیهیترین مسائل اقتصاد، ایجاد تناسب میان منابع و مصارف است. در بسیاری از حوزهها از جمله انرژی، گاز، برق، آموزش عالی و توسعه شهری، بدون توجه کافی به ظرفیت منابع، تعهدات و مصارف جدید ایجاد شده است.
پزشکیان افزود: وقتی میزان مصرف و انتظارات ایجادشده بیش از توان تأمین منابع باشد، نتیجه آن بروز بحران و ناترازی خواهد بود. توسعهای که بدون توجه به ظرفیتهای واقعی کشور انجام شود، در نهایت به مشکلات اقتصادی و مدیریتی منجر خواهد شد.
وی با اشاره به وضعیت مصرف انرژی کشور تصریح کرد: در سالهای گذشته توسعه زیرساختها و افزایش تعهدات مصرفی در برخی بخشها با ظرفیت واقعی منابع موجود متناسب نبوده و امروز دولت با پیامدهای این وضعیت مواجه است.
توسعه بدون پشتوانه، اقتصاد را با چالش روبهرو میکند
رئیسجمهور با اشاره به گسترش مراکز آموزشی، توسعه شهری و برخی سیاستهای گذشته اظهار داشت: توسعه زمانی موفق است که بر اساس نیاز واقعی، امکانات موجود و ظرفیتهای اقتصادی کشور طراحی شود.
وی افزود: در برخی موارد بدون توجه به کیفیت، امکانات و بهرهوری، توسعه کمی در اولویت قرار گرفته که نتیجه آن کاهش کارایی و افزایش هزینهها بوده است.
نظام تخصیص منابع نیازمند بازنگری جدی است
پزشکیان با انتقاد از برخی شیوههای تخصیص منابع و تسهیلات در اقتصاد کشور گفت: منابع مالی کشور باید به سمت فعالیتهای مولد، فناوریمحور و دارای بازدهی اقتصادی هدایت شود.
وی افزود: یکی از مهمترین وظایف نظام بانکی، اطمینان از مصرف صحیح منابع و بازگشت سرمایههای پرداختشده است. لازم است فرآیند تخصیص تسهیلات، نظارت بر مصرف منابع و ارزیابی اثربخشی سرمایهگذاریها با دقت بیشتری انجام شود.
رئیسجمهور تأکید کرد: هر ریالی که در اقتصاد هزینه میشود باید مشخص باشد در چه بخشی مصرف شده، چه میزان ارزش افزوده ایجاد کرده و چه تأثیری بر رشد اقتصادی و اشتغال داشته است.
دولت به دنبال کنترل هزینهها و بودجهریزی مبتنی بر عملکرد است
وی با اشاره به برنامههای دولت برای اصلاح ساختار مالی و بودجهای کشور گفت: یکی از محورهای جدی دولت، کنترل هزینهها و حرکت به سمت بودجهریزی مبتنی بر عملکرد است.
پزشکیان افزود: پرداختها باید متناسب با عملکرد و میزان بهرهوری دستگاهها انجام شود. نظام اداری کشور نیازمند اصلاحاتی است که در آن کارایی، اثربخشی و نتیجه عملکرد مبنای تخصیص منابع قرار گیرد.
آینده اقتصاد ایران باید بر دانش، فناوری و نوآوری استوار باشد
رئیسجمهور با تأکید بر ضرورت تغییر رویکردهای توسعهای کشور اظهار داشت: در برنامهریزیهای اقتصادی باید بیش از گذشته به دانش، فناوری، نوآوری، هوش مصنوعی و صنایع مبتنی بر دانش توجه شود.
وی افزود: سرمایهگذاری در حوزه فناوری و توسعه دانش میتواند ارزش افزوده بسیار بیشتری نسبت به بسیاری از فعالیتهای سنتی ایجاد کند و مسیر رشد پایدار اقتصاد کشور را هموار سازد.
دانشگاهیان و صاحبنظران برای حل مشکلات اقتصادی به اجماع برسند
پزشکیان خطاب به اساتید، پژوهشگران و کارشناسان حاضر در همایش گفت: انتظار میرود صاحبنظران اقتصادی با جمعبندی دیدگاههای کارشناسی، راهکارهای مشخص و قابل اجرا برای حل مسائل کشور ارائه کنند.
وی افزود: اختلاف دیدگاه طبیعی است اما کشور برای عبور از مشکلات اقتصادی به یک زبان مشترک و اجماع کارشناسی در حوزه سیاستگذاری نیاز دارد.
جنگ به نفع هیچ کشوری نیست
رئیسجمهور با اشاره به آثار اقتصادی جنگ اظهار داشت: بر اساس تجربه جهانی، جنگ همواره موجب کاهش رشد اقتصادی، افزایش فقر و گسترش بیکاری میشود.
وی تأکید کرد: ملت ایران در برابر هرگونه تجاوز ایستادگی کرده و توان دفاع از کشور را دارد، اما هر زمان که امکان حل مسائل از مسیرهای کمهزینهتر وجود داشته باشد، باید از آن استفاده کرد؛ زیرا تعلل در حل مشکلات، تنها هزینههای اقتصادی و اجتماعی را افزایش خواهد داد.
تورم بیشترین فشار را بر اقشار ضعیف وارد میکند
پزشکیان با تأکید بر ضرورت مهار تورم گفت: آثار تورم بیش از همه متوجه اقشار کمدرآمد، بازنشستگان، بیکاران و گروههای آسیبپذیر جامعه است.
وی افزود: دولت خود را موظف میداند برای بهبود معیشت مردم، کنترل تورم، اصلاح ساختارهای اقتصادی و ایجاد آیندهای روشنتر برای نسل جوان کشور تلاش کند و اجازه ندهد شکافهای اقتصادی و اجتماعی بیش از این افزایش یابد.
وی در ادامه با تأکید بر ضرورت همراهی همه بخشهای کشور برای حل مشکلات اقتصادی گفت: باید واقعیتهای اقتصادی برای مردم تبیین شود و دانشگاهیان، کارشناسان، نظام بانکی، رسانهها و دولت در کنار یکدیگر برای یافتن راهحلهای علمی و عملیاتی تلاش کنند.
رئیسجمهور افزود: اگر روند تورمهای بالا ادامه پیدا کند، فشار بیشتری به جامعه وارد خواهد شد و همه باید کمک کنند تا چنین شرایطی تداوم نیابد.
پزشکیان با بیان اینکه دولت نیز باید در ایجاد تعهدات و هزینههای جدید متناسب با منابع موجود عمل کند، اظهار کرد: زمانی که منابع کافی وجود ندارد نباید توقعات جدید ایجاد کرد و وعدههایی داد که امکان تحقق آنها فراهم نیست. پول و ثروت از مسیر تولید، خلاقیت، دانش، علم و فعالیت اقتصادی ایجاد میشود، نه از طریق خلق پول.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به سیاستهای ارزی سالهای گذشته اشاره کرد و گفت: در گذشته ارزهای ترجیحی و یارانهای در اختیار گروههای مختلف قرار میگرفت و افراد و شرکتهای متعددی از این منابع استفاده میکردند. منافع قابل توجهی نیز در این فرآیند وجود داشت و طبیعی بود که در برابر اصلاح این روند مقاومتهایی شکل بگیرد.
رئیسجمهور با بیان اینکه اگر ارز تک نرخی نمیشد، قحطی به بار میآمد، گفت: زمانی که اصلاحات ارزی در دستور کار قرار گرفت، نگرانیهای مختلفی درباره تأمین کالاهای اساسی و شرایط بازار مطرح میشد، اما با همکاری دستگاههای مختلف و پشتیبانیهای انجامشده، کشور توانست این مرحله را پشت سر بگذارد.
وی با اشاره به شرایط جنگ اخیر اظهار کرد: با وجود همزمانی جنگ، ماه رمضان و تعطیلات نوروز، بازار کشور با کمبود کالاهای اساسی مواجه نشد و نیازهای مردم تأمین شد. این موضوع حاصل هماهنگی میان دولت، بانک مرکزی و سایر دستگاههای مسئول بود.
پزشکیان ادامه داد: دشمن تصور میکرد با ایجاد فشار و محدودیت میتواند جامعه را با مشکلات جدی روبهرو کند، اما با تدبیر، هماهنگی و همراهی مردم این مرحله پشت سر گذاشته شد و نشان داد که در سایر حوزهها نیز میتوان بر مشکلات غلبه کرد.
وی با تأکید بر مسئولیت دولت در قبال معیشت مردم گفت: با وزیر امور اقتصادی و دارایی، رئیس کل بانک مرکزی و سایر مسئولان اقتصادی دولت درباره مسائل معیشتی مردم گفتوگو شده و همه خود را موظف میدانند که اجازه ندهند معیشت مردم با مشکل جدی مواجه شود.
مذاکره با وزارت اقتصاد و بانک مرکزی برای افزایش کالابرگ
پزشکیان با بیان این که ما وعده افزایش رقم کالابرگ را داده بودیم، گفت: مبلغ کالابرگ براساس تورم باید اصلاح شود. ما با وزیر اقتصاد و رئیس بانک مرکزی دعوا میکنیم تا این رقم را افزایش دهند.
رئیسجمهور با تاکید بر اینکه ما وعده دادهایم کالا برگ را اضافه خواهیم کرد، خاطرنشان کرد: دولت تلاش خواهد کرد حمایتهای معیشتی را متناسب با شرایط اقتصادی و نرخ تورم پیگیری کند، زیرا نمیتوان نسبت به مشکلات معیشتی مردم بیتفاوت بود.
وی افزود: اقتصاددانان، مدیران و مسئولان کشور باید راهکارهایی ارائه کنند که ضمن حفظ ثبات اقتصادی، مانع از وارد شدن فشار بیشتر به مردم شود و در عین حال مسیر توسعه کشور نیز بر پایه منابع واقعی، تولید و بهرهوری دنبال شود.
پزشکیان با بیان اینکه در همین مدت کوتاه توانستیم بخشی از اعتبارات و منابع مالی را در اختیار بگیریم، افزود: در همین مدت کوتاه توانستیم اقدامات بسیار زیادی انجام دهیم. انشاءالله با آغاز روند گفتوگوها از امروز، ۶ میلیارد دلاری که در قطر داریم نیز آزاد و به کشورمان بازخواهد گشت، حضور دکتر همتی در روند این مذاکرات نیز به همین منظور است که مشخص شود این منابع باید در چه بخشهایی هزینه شود و چه اقداماتی باید انجام گیرد.
وی با تاکید بر اینکه سه گروه از آغاز روند مذاکرات ناراضی هستند، گفت: نخست، نتانیاهو و رژیم صهیونیستی که به هیچ وجه نمیخواهند آرامش در منطقه برقرار شود. اقداماتی که اکنون در لبنان و غزه انجام میدهند نیز در همین راستاست، البته او را وادار کردهاند که این روند را ادامه ندهد، زیرا هدفش استمرار جنگ و جلوگیری از دستیابی ایران به منابع، قدرت و حل مشکلات کشورمان است.
رئیسجمهور تاکید کرد: گروه دیگر، سلطنتطلبان هستند که نمیخواهند کشور در آرامش به مسیر توسعه خود ادامه دهد. همچنین هر فرد یا جریانی که علاقهای به ایجاد آرامش نداشته باشد، در همان مسیری حرکت میکند که نتانیاهو و همراهانش تبلیغ و ترویج میکنند.
پزشکیان با بیان اینکه بندهای تفاهم میان ایران و آمریکا عمدتا به نفع ملت ایران است، افزود: آمریکا به دنبال این است که ما به بمب اتم دسترسی نداشته باشیم، این همان موضوعی است که مقام معظم رهبری از سالها قبل بر آن تاکید داشتند که ایران قصد ساخت بمب اتم ندارد. ما این موضوع را بارها اعلام کردهایم و موضوع تازهای نیست. اگر لازم باشد که این موضوع بهصورت مکتوب نیز بیان شود، مینویسیم که قصد ساخت بمب اتم را نداریم.
وی با اشاره به اینکه سایر موضوعات نیز در زمان رهبر شهید انقلاب اسلامی مورد تفاهم قرار گرفته بود، اظهار کرد: آنچه مسلم است از حق غنیسازی اورانیوم هرگز کوتاه نخواهیم آمد و طرف مقابل نیز ناچار است آن را بپذیرد. در گذشته میگفتند باید موشکهای خود را کنار بگذارید، اما امروز این حق ملت ایران را پذیرفتهاند، قواعد تغییر کرده است و این تغییر قواعد، نتیجه تلاش رزمندگان عزیز ما در نیروی هوا و فضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و ارتش، همچنین حضور مردم در صحنه است، دولت نیز به اندازه توان خود برای ایجاد آرامش و ارایه خدمات به مردم تلاش کرده است.
رئیسجمهور با تاکید بر اینکه قدرت امروز کشور حاصل وحدت و انسجام ماست، تصریح کرد: آنچه میتواند قاعده قدرت ما را بر هم بزند و دشمن نیز به دنبال آن است، برهم زدن وحدت و انسجام داخلی است. اگر به طرحها و استراتژیهایی که نتانیاهو و جریان همراه او منتشر میکنند نگاه کنید، خواهید دید که بیشترین امید آنها به ایجاد تفرقه در داخل کشور و از بین بردن وحدت و همبستگی ملی است.