جواد مرشدی: از سوی دیگر گران بودن تولید و مونتاژخودروهای برند معروف نظیر “فولکس واگن”و… به دست چینی ها اما با کیفیت نامناسب از جمله معضلاتی است که طرفداران شاسی سوار ایرانی را مغلوب خود کرده.

دکتر امیر حسن کاکایی در گفت‌وگویی مفصل با “خبر آنلاین” دلایل این گرانی، نقش سیاست‌های وارداتی، تأثیر نوسانات ارزی و وضعیت خودروهای چینی در ایران را تشریح می‌کند.

افزایش قیمت قطعات یدکی خودروهای چینی

این کارشناس خودرودر مورد افزایش قیمت لوازم یدکی با بیان اینکه قطعات یدکی و  بازار لوازم یدکی، در ایران یک بازار آزاد است افزود: بخش مهمی  از بازار خودرو تحت کنترل دولت است، ولی می‌بینیم که رفتار کل بازاربه نحوی رفتاربازار آزاد است.کاکایی ادامه داد در بازارهای آزاد، بازیگران تعدادشان زیاد است و به‌شدت بر اساس آخرین اطلاعات، به قول معروف خبرها را «بو می‌کشند» و بر اساس آنچه که پیش از آینده، حالا آینده نزدیک یا آینده دور، الان اتفاق می‌افتدواکنش نشان می دهند و به عبارتی آنها می‌دانند که مثلاً هفته بعد چه اتفاقی می‌افتد.

وی افزود: ببینید، پارسال متأسفانه در رابطه با قطعات یدکی کلاً بد عمل کردیم. این را بگویم؛ یعنی به اصطلاح، حاکمیت رفتار بسیار غلطی پیش گرفت. اجازه داد واردات خودرو مونتاژی وخودروهای تولیدی وارداتی به حال خود رها شود. حالا اصطلاحاً همین خودروهای چینی که شما به آن اشاره داشتید متأسفانه نسبت به موضوع واردات قطعات یدکی به اصطلاح، بی‌تفاوتی نشان داده شد. حتی می‌توانم بگویم یک جاهایی به اصطلاح اشتباهاتی رخ داد.

او ادامه داد: در معاملات بین‌المللی خودروسازی، وقتی خودرویی وارد یک مملکت می‌شود، به‌خصوص آن‌هایی که مونتاژی هستند. این‌ها معمولاً دو تا سه درصد بودجه‌شان را برای قطعات یدکی می‌گذارند. و این اساساجزئی از قراردادهاست. معمولاً نسبت به این موضوع پارسال خیلی بد رفتار شد و حتی مثلاً از واردات بعضی چیزها از طریق‌های رسمی جلوگیری شد، به بهانه همین بحث سهمیه ارزی و از این جور حرف‌ها که در گمرکات اتفاق افتاد .الان مجالی به ورود به این بحث نیست ولی به‌خصوص پارسال خیلی نمود پیدا کرد.

نمود نتایج جنگ در بازار خودرو

وی توضیح داد: اگر خاطرتان باشد، مشکلات تخفیف ارزان پارسال خیلی شدیدتر شد که تا همان آبان و آذر، قیمت مثلاً ارز دو برابر هم شد. خب، حالا این‌ها را داشته باشید. اتفاقاتی که قبل از جنگ افتاد در رابطه با ارزش ریال و قیمت دلار، در حقیقت نتایجش الان دارد بیرون می‌زند.

او افزود: قیمت گمرکات مبتنی بر قیمت دلار است و همین موضوع یعنی دو برابر شدن قیمت دالار در حال حاضر بر قیمت خودرواعمال می شود. به هر حال مبنا دو برابر شده،دلار هم که الان موجود نیست. روابط بین‌الملل هم که با چالش روبه‌رو شده. لذا به‌طور طبیعی بازار آزاد واکنش خودش را نشان می‌دهد؛ واکنشی از این جنس که به پیشواز می‌رود، در حقیقت به آن سمت که قیمت‌هایش متناسب با آن باشد.

تاثیرات گرانی خودرو به دلیل قیمت دلار

این کارشناس صنعت خودرو در پاسخ به این سوال که گرانی قطعاتی که به آن اشاره کردید، در گران بودن خودروهای چینی در کشور ما تا چه حد تأثیر گذاشته است با بیان اینکه در اینجا دو موضوع مطرح است اظهار داشت :یکی اینکه شما الان سؤال کردید در مورد قطعات در بازارو من در مورد آن‌ها صحبت کردم. در مورد خودروهای تولید ایران که چینی هستند، یک مقدار ماجرا فرق می‌کند.او توضیح داد: ببینید، در مورد خودروهای وارادتی به ایران از دی‌ماه، از تالار اول، از تالار دوم، یعنی یک چیزی دو برابر شد قیمت. اصلاً دلار از ۷۰ تومان، ۷۰ و خورده‌ای رسید به 140 تومان. خب، که این را ما نتیجه‌اش را پارسال همان‌جا ندیدیم؛ به‌تدریج به دیدیم. دقت کنید، مثلاً این‌ها نتیجه همان تغییر تالار است و خودبه‌خود حالا قیمت قطعات هم بالا می‌رود.

وی افزود: ولی تأکید می‌کنم آنچه که شما دارید در بازار، مربوط به قطعات یدکی است که متفاوت از رفتار خود صنعت است. هرچند که در مورد صنعت هم حالا داریم یواش‌یواش مشاهده می‌کنیم نتایج دیگر را. یعنی قیمت جدید که بیاید بیرون مشاهده می‌کنید. چون مبنای به اصطلاح قیمت دلار اصولاً تغییر کرده و تقریباً می‌گویم من آن موقع حساب کردم یک چیزی بین ۸۰ درصد به بالا افزایش پیدا کرد.

 او ادامه داد:اتفاقات دی ماه الان دارد خودنمایی می کند و  به هر حال سال جدید هزینه‌های بسیار سنگینی در مورد بحث انرژی ، دستمزد و خیلی چیزهای دیگر دارد اضافه می‌شود. و نهایتاً حالا یواش تورمی که پایش همان اوایل دی‌ماه پارسال بود، بماند. کاری هم می‌شد کرد یا نه، من کار ندارم. این‌ها خودش یک بحث جداگانه می‌طلبد.

افزایش قیمت ها بواسطه جنگ

وی افزود: ولی به هر حال الان یک همچین چالشی داریم. ضمنا به هر حال هنوز ما وسط جنگ هستیم. درست است که می‌گویم حالا صنعتگران، بازار و غیره دقیق نمی‌توانند به حساب بیاورند که چه اتفاقی و چقدر ما ذخیره داریم. یعنی این است که بازار را نگاه می‌کنید، قیمت‌ها بالا رفته است.

وی افزود: ولی تأکید می‌کنم آنچه که شما دارید در بازار، مربوط به قطعات یدکی است که متفاوت از رفتار خود صنعت است. هرچند که در مورد صنعت هم حالا داریم آهسته مشاهده می‌کنیم نتایج دیگر را. یعنی قیمت جدید که بیاید بیرون مشاهده می‌کنید. چون مبنای به اصطلاح قیمت دلار اصولاً تغییر کرده و تقریباً می‌گویم من آن موقع حساب کردم یک چیزی بین ۸۰ درصد به بالا افزایش پیدا کرد.

کاکایی در مورد اینکه چرا خودروهای چینی در ایران گران و بی‌کیفیت هستند نیز به خبر آنلاین گفت:ما به خاطر تحریم‌ها هیچ قرارداد مستقیمی با خودروسازان چینی نداریم. همه چیز با دور زدن تحریم انجام می‌شود. جنگ اخیر هم شرایط را پیچیده‌تر کرده است.او افزود: مدیران خودرو تحت عنوان چری تولید نمی‌کند؛ ام‌وی‌ام، فونیکس، اکستریم لوکانو و ماموت جایگزین نام‌های اصلی شده‌اند. این‌ها نتیجه نبود قرارداد مستقیم است.

وی ادامه داد: حتی خودروهای صفر کیلومتر وارداتی باید به عنوان اسقاطی ثبت شوند تا اجازه ورود بگیرند. بنابراین کیفیت و قیمت واقعی خودرو از بین می‌رود. شما فولکس اروپا را نمی‌خرید؛ فولکس چین را می‌خرید.

او توضیح داد: در چین هم خودروها دو مدل تولید می‌شوند: یک مدل برای صادرات به آمریکا و یک مدل برای کشورهایی مثل ایران. تفاوت‌ها متعدد است.

وی افزود: چون ما مستقیم از تویوتا یا فولکس نمی‌خریم، بلکه ۳۴ واردکننده مختلف هرکدام جداگانه خرید می‌کنند، هیچ نظارت و استاندارد واحدی وجود ندارد.

چالش های آینده خودروهای چینی در ایران

این کارشناس صنعت خودرو در خصوص اینکه چالش‌های آینده خودروهای چینی در ایران چیست نیز اظهار داشت:  خودروسازهای دنیا نظام اطلاعاتی بین‌المللی دارند. مثلاً برای تعویض قطعه باید در نمایندگی اصلی ثبت شود. اما ما هیچ ارتباط حقوقی با شرکت‌های مادر نداریم.

او افزود: من خودم چراغ هایما را ۱۵ میلیون تومان خریدم. با اینکه ۱۰ سال است در ایران تولید می‌شود. مردم هنوز قسمت بد ماجرا را ندیده‌اند. خودروهای جدیدی که وارد می‌شوند هیچ قرارداد معتبر بین‌المللی پشتشان نیست.

وی ادامه داد: واردکنندگان حرفه‌ای از سال ۹۷ به بعد حذف شدند. شرکت‌هایی که امروز وارد می‌کنند، بسیاری‌شان اعتبار حقوقی کافی ندارند.

223212